မွေးမြူရေးတိရစ္ဆာန်တွေဖြစ်တဲ့ ကျွဲ၊ နွား၊ သိုး၊ ဆိတ်မှာ အကျိတ်နာရောဂါ ဘယ်လိုဖြစ်တတ်တယ်ဆိုတဲ့အကြောင်း ပြောပြပြီးသွားပြီဆိုတော့ ဒီအပိုင်းမှာ ကုသနည်းနဲ့ ကြိုတင်ကာကွယ်နည်းကို ပြောပြပေးပါ့မယ်။ မဖတ်ရသေးဘူးဆိုရင်တော့ ဒီ လင့်ခ်ကနေ ဖတ်ရှုပေးပါ။

https://greenwaymyanmar.com/posts/lumpy_skin_disease

ကုသနည်း

နားလည်တတ်ကျွမ်းတဲ့ တိရစ္ဆာန်ဆေးကုဆရာဝန်နဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပြီး ကုသပေးသင့်ပါတယ်။ 

ရောဂါ ၃ မျိုးစလုံးဟာ ဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့် ဖြစ်ပွားတာမို့ ပဋိဇီဝဆေးဝါးတွေနဲ့ ကုသလို့ မပျောက်ကင်းနိုင်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ဝင်ရောက်လာမယ့် ဘက်တီးရီးယားရောဂါတွေကို ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ဖို့အတွက် ပဋိဇီဝဆေးဝါးများကို ထိုးနှံနိုင်ပါတယ်။ 

အဖျားကျဖို့နဲ့ နာကျင်မှုသက်သာစေဖို့အတွက် စတီးရွိုက်မပါတဲ့ အရောင်ကျဆေး (NSAID) တွေထိုးနှံပေးနိုင်ပါတယ်။ 

တိရစ္ဆာန်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ် ထဲမှာရောက်ရှိနေတဲ့  ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ပမာဏကို လျှော့ချနိုင်ဖို့  မီသိုင်းလင်းဘလူး (Methylene Blue) ကို တိုက်ကျွေးနိုင်ပါတယ်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ရေလုပ်ငန်း၊ တိရစ္ဆာန်မွေးမြူရေးနှင့် နို့ထုတ်လုပ်‌ရေးဝန်ကြီးဌာန (Ministry of Fisheries, Animal Husbandry & Dairying) က မီသိုင်းလင်းဘလူး ၀.၁% (ရေ တစ်လီတာလျှင် Methylene Blue SP တစ်ဂရမ်နှုန်း) ဖျော်စပ်ပြီး အသုံးပြုဖို့ အကြံပြုထားပါတယ်။ နွားကြီးတစ်ကောင်(အ‌လေးချိန်၃၅၀ ကီလိုဂရမ်ခန့်) ကို တစ်ကြိမ်လျှင် ၃၀၀ မီလီမီတာနှုန်းဖြင့် ၈ နာရီခြားတစ်ကြိမ် လေးရက်ဆက်တိုက် တိုက်ကျွေးရမှာဖြစ်ပါတယ်။

မီသိုင်းလင်းဘလူး ဖျော်ရည်ကို တိုက်ကျွေးရုံသာမက ပေါက်ထွက်လာတဲ့အကျိတ်အနာတွေကို ဖြန်းပက်ပေးရမှာဖြစ်ပါတယ်။ 

*သတိထားရမှာက မီသိုင်းလင်းဘလူး အသုံးပြုကုသထားတဲ့ တိရစ္ဆာန်ရဲ့ နို့ကို ၉၆ နာရီအတွင်း နဲ့  အသားကို ၁၄ ရက်အတွင်း လူတွေ စားသုံးခြင်းမပြုသင့်ပါဘူး။ 

ရောဂါကို ကြိုတင်ကာကွယ်ထားတာက အကောင်းဆုံးပါ။ 

ဘယ်လိုနည်းလဲတွေနဲ့လဲဆို - 

• တိရစ္ဆာန်တွေ ကူးသန်းသွားလာတာ အနည်းဆုံးဖြစ်အောင် လျှော့ချသင့်ပါတယ်။ 
• ရောဂါဖြစ်တဲ့ တိရစ္ဆာန်နဲ့ မိမိရဲ့ တိရစ္ဆာန် မထိတွေ့မိဖို့ ဂရုစိုက်ရပါမယ်။ ရောဂါရှိတဲ့ တိရစ္ဆာန်ကိုထိတွေ့ ကိုင်တွယ်ထားတဲ့ လူတွေ၊ ယာဉ်တွေ၊ အသုံးအဆောင်တွေနဲ့လည်း မိမိရဲ့ တိရစ္ဆာန်ကို မထိတွေ့မိစေဖို့ လိုပါတယ်။ 
• ခြင်၊ ယင် နှိမ်နှင်းရေးနဲ့ ခြံသန့်ရှင်းရေး ဂရုစိုက်ရပါမယ်။ 
• ကာကွယ်ဆေး ထိုးပြီး ကာကွယ်နိုင်ဖို့ ဆောင်ရွက်စင့်ပါတယ်။

အိန္ဒိယမှာ LSD ကို ကာကွယ်ဖို့ ဆိတ်ကျောက်ရောဂါကာကွယ်ဆေး (GTPV vaccine) ကို ကျွဲ၊ နွားတွေမှာ အသက် ၄ လသားအရွယ်က စတင်ပြီး အရေပြားအောက် ထိုးနှံပေးတာ တွေ့ရပါတယ်။

သိုး၊ ဆိတ်တွေကိုလည်း အလားတူ ထိုးနှံပြီး GP နဲ့ SP ကို ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။ 

ဆောင်းပါးများ/သတင်းများ ပြန်လည်ကူးယူဖော်ပြလိုပါက "အစိမ်းရောင်လမ်းမှ ကူးယူဖော်ပြပါသည်" ဟုထည့်ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။