စိုက်ပျိုးသီးနှံများဆိုတာက ပိုးမွှားရောဂါများရဲ့ သားကောင်တစ်ခုပဲဖြစ်ပါတယ်။ သီးနှံပင်များကို ပိုးမွှားရောဂါများတိုက်ခိုက်ပြီဆိုလျှင် တိုက်ခိုက်နိုင်တဲ့ပြဿနာအမျိုးမျိုးကို စဉ်းစားကြရပါတယ်။ မျိုးမသန့်တာလား၊ ပတ်ဝန်းကျင်ရဲ့အားပေးမှုကြောင့်လား (ရာသီဥတု၊ ပေါင်းမြက်)၊ စိုက်ပျိုးမြေကြောင့်လားဆိုတဲ့ အချက်တွေရောအပါအဝင်ပါ။ ဒီတော့ သီးနှံပင်တွေ ဆုံးရှုံးမှုနည်းအောင် ကာကွယ်ကုသနည်းလမ်းတွေ၊ ပိုးမွှားရောဂါရဲ့ဘဝစက်ဝန်းတွေကို သိထားကြဖို့လိုအပ်လာပါတယ်။

    မှည့်ပြောက်စွန်းရောဂါဟာဆိုရင် ခရမ်းချဉ်သီး၊ ခရမ်းသီး၊ ငရုတ်နဲ့ အားလူး စတဲ့ သီးနှံပင်တော်တော်များများနှင့် အလှစိုက်အပင်များတွင် အဖြစ်အများဆုံးရောဂါတစ်ခုပါ။ ဒီသီးနှံတွေမှာမှ ခရမ်းချဉ်သီးမှာဖြစ်ပွားတဲ့ မှည့်ပြောက်စွန်းရောဂါအကြောင်းကို ဒီနေ့မှာလေ့လာနိုင်မှာပါ။

ရောဂါလက္ခဏာ

    ခရမ်းချဉ်သီးအမှည့်များ၊ အမှည့်လွန်နေသောအသီးများတွင် ကျရောက်မှုများပါသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ အစိမ်းသီးများတွင်လည်း ရောဂါကျရောက်ပါသည်။ Colletotrichum မှိုကြောင့်ဖြစ်သော ရောဂါဖြစ်ပါသည်။ ရောဂါကျရောက်ပြီဆိုရင် အသီးစိမ်းများနှင့် အမှည့်များပေါ်တွင် ရေစိုအနာကွက်များဖြစ်မည်။ ရောဂါလက္ခဏာများသည် အရွက်နှင့် ပင်စည်တွင်လည်း အနည်းငယ်တွေ့ရတတ်ပါသည်။ ရောဂါပျံ့ပွားမှုမြင့်လာသောအခါ အနာကွက်များကြီးလာပြီး ချိုင့်ခွက်ကာ မဲလာတတ်ပါသည်။ အသီးများတွင် ရောဂါဝင်ပြီး ၅-၆ ရက်တွင် ရောဂါလက္ခဏာများကိုစတင်တွေ့ရတတ်ပါသည်။ 

ရောဂါပျံ့နှံ့မှု

    ရောဂါဖြစ်စေသောမှိုသည် အစေ့များ၊ မြေဆီလွှာ၊ ရောဂါတိုက်ခိုက်ခံရသော အပင်အကြွင်းအကျန်များမှတစ်ဆင့် ပျံ့နှံ့ပြီး မိုးများချိန် မိုးစက်ပြောက်များအရွက်များကိုစင်ခြင်းနှင့် ရေသွင်းများခြင်းတို့ကြောင့် ပျံ့နှံ့မှုမြင့်မားစေသည်။ ရောဂါရအပင်အကြွင်းအကျန်းများတွင် ခိုအောင်းရှင်သန်ပြီး တစ်ရာသီမှတစ်ရာသီသို့ ကူးစက်စေပါသည်။ 

ကာကွယ်ကုသနည်း

     ခံနိုင်ရည်ရှိသောမျိုးကိုစိုက်ပျိုးပါ။ မြေဖုံးပေးခြင်းဖြင့် ရောဂါကြောင့်ဆုံးရှုံးမှု နည်းစေပါသည်။ မျိုးရင်းမတူသောအပင်များကို ၃ နှစ်ခြား သီးလှည့်စိုက်ပျိုးသင့်ပါသည်။ အပင်အောက်ခြေတွင်ရေသွင်း/ထုတ်လုပ်ခြင်းဖြင့် ရေများခြင်းနှင့် အရွက်များစိုစွတ်လွန်းခြင်းကို ကာကွယ်ပေးပါတယ်။ အသီးများရင့်မှည့်သည်နှင့် ချက်ချင်းရိတ်သိမ်းဖို့လိုပါမည်။ ရှေ့သီးနှံ၏ ပင်ကြွင်းပင်ကျန်များကို သေချာစွာရှင်းလင်းပြီး မှိုကိုသယ်ဆောင်နိုင်သည့် ပေါင်းပင်များကို ရှင်းလင်းဖို့လိုပါမည်။  

    စီးပွားရေးအရထိခိုက်ဆုံးရှုံးမှုများလျှင် မှိုသတ်ဆေးသုံးနိုင်ပါသည်။ ကော့ပါးပါသောမှိုသတ်ဆေးများကို ဆေးညွှန်းပါအတိုင်း သေချာစွာအသုံးပြုခြင်းဖြင့် ထိရောက်စွာကာကွယ်နှိမ်နင်းနိုင်သည်။

ကိုးကား- https://ag.umass.edu/vegetable/fact-sheets/solanaceous-anthracnose

https://www.gardeningknowhow.com/edible/vegetables/tomato/tomato-anthracnose-treatment.htm